Po wieloletnim sporze o charakterze politycznym nadszedł w końcu moment wdrożenia aktu prawnego regulującego obowiązek certyfikacji energetycznej budynków. Począwszy od 1 stycznia 2009 roku weszła w Polsce w życie dyrektywa unijna 2002/91/WE dotycząca charakterystyki energetycznej budynków. Dyrektywa ta ma na celu stworzenie skutecznego instrumentu, jakim jest certyfikat energetyczny, w celu obniżenia zużycia energii dla pojedynczych budynków, a pośrednio również redukcji globalnej emisji gazów cieplarnianych.

Dla właścicieli domów i mieszkań sporządzenie świadectwa energetycznego oznacza wprawdzie dodatkowy koszt, ale i zarazem szansę. Niskie koszty ogrzewania budynku stają się bowiem dodatkowym argumentem dla potencjalnych kupców lub najemców.

Przez kilka ostatnich lat środowiska audytorskie jak i grupy zawodowe architektów i inżynierów budowlanych oraz przedstawiciele spółdzielni mieszkaniowych prowadziły spór z organami rządowymi na temat kształtu i reguł dotyczących certyfikacji energetycznej. Dla wielu milionów domostw w Polsce chodzi w końcu nie tylko o wydatek kilkuset złotych za sporządzenie samego świadectwa, ale również i o inwestycje rzędu od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych w celu termomodernizacji i poprawy jakości energetycznej budynku. Znowelizowane Prawo Budowlane zakłada, iż począwszy od 1 stycznia 2009 roku właściciel każdego nowopowstałego budynku musi posiadać świadectwo energetyczne sporządzone przez jednego z wielu tysięcy tzw. certyfikatorów energetycznych . Według tych założeń powiatowe urzędy nadzoru budowlanego nie wydadzą zgody na użytkowanie, zanim nie przedstawi im się certyfikatu energetycznego dołączonego do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie.

Certyfikacja energetyczna dotyczy nie tylko rynku pierwotnego, ale również i obrotu na rynku wtórnym. Każda transakcja kupna i sprzedaży bądź też najmu budynku lub mieszkania potwierdzona przez akt notarialny zakłada okazanie świadectwa. Pominięcie tego obowiązku miało początkowo równać się ze złamaniem prawa i podlegać egzekucji prawnej. Później jednak odstąpiono od jakichkolwiek sankcji prawych i prawdopodobnie obowiązek okazania świadectwa ostatecznie egzekwowany będzie jedynie w wypadku wyrażenia takiego życzenia przez nabywcę lub najemcę.